Erzurum Haber

Hakkı Paşa ile Meclis üyeleri kurşuna dizildi

Hakkı Paşa ile Meclis üyeleri kurşuna dizildi
550 Kez
12 Mart 2013 - 10:48

Erzurum’un işgalden kurtarılışının 95’inci yıldönümünde tarihin arka odasında kalan bir katliamı tarihçi Doç. Dr. Erol Kürkçüoğlu, gündeme getirdi. Rus ve Ermeni çetelerinin bölgeyi terk ederken giderayak yaptığı katliamlardan birinde dönemin belediye başkanı Hakkı Paşa ile Meclis üyelerinin nasıl kurşuna dizildiğini Doç. Dr. Kürkçüoğlu anlattı. 

Birinci Dünya Savaşı’nın son dönemlerinde Kazım Karabekir ve arkadaşları Erzurum’u kurtarmak için harekete geçerken Rus ve Ermeni çeteleri de bölgeyi yavaş yavaş terk etmeye başlamıştı. Tarihler 2 Mart 1918’i gösterdiğinde Ezirmikli Osman Ağa Konağı, Mürsel Paşa Konağı, Yakutiye Kışlası, Yanıkdere ile Karskapı bölgeleri, İstasyon ve Gölbaşı’ndaki Hacı Ahmet Hanı çevresinde yaşayan Müslüman Türk ahalisi Rus ve Ermeniler tarafından katledildi. Yapılan en son katliamda da dönemin belediye başkanı Hakkı Paşa ile Belediye Meclis üyeleri öldürüldü.

2-12 Mart 1918 tarihleri arasında yüzlerce masum Müslüman Türk’ün Rus ve Ermeniler tarafından katledildiğini vurgulayan Atatürk Üniversitesi Türk ve Ermeni İlişkileri Araştırma Merkezi Müdürü Doç. Dr. Erol Kürkçüoğlu, belediye başkanı Hakkı Paşa ve meclis üyelerinin nasıl tuzağa düşürüldüğünü anlattı.

AZERİLERİN UNUTULMAZ DESTEĞİ

O yıllarda Azerbaycan devletinin verdiği desteğin unutulamayacağını kaydeden Doç. Dr. Kürkçüoğlu, Bakü’den Cemiyet-i Hayriye temsilcileri Seyitof ve Abdülmabud adlı Azeri Türklerinin Erzurum’a lojistik destek sağladıklarını ve Ermenilere karşı olağanüstü bir mücadele verdiklerini belirtti.

HAİN TUZAK

Azeri dostların Belediye Başkanı Hakkı Paşa ile organize olarak Erzurum insanını teşkilatlandırmaya çalıştığını ve destek aradığını vurgulayan Doç. Dr. Kürkçüoğlu, 10 Mart günü Rus Komutan Antonik’in Hakkı Paşa, Seyitof ve belediye heyetini toplantıya çağırdığını ve tuzağa düşürdüğünü dile getirdi. Kürkçüoğlu, “Azeri kardeşlerimiz Seyitof ve Abdülmabud’un o dönemde çok büyük destekleri vardı. Onlar, Azerbaycan Kafkasya ile Anadolu insanı arasında çok güzel bir birlikteliğin en güzel örneği olmuşlardır. Hakkı Paşa ile birlikte hareket eden bu iki Azeri dostumuz da ne yazık ki diğer meclis üyeleriyle birlikte tuzağa düşmüşlerdir. Rus komutan Antonik, Hakkı Paşa, Seyitof ve belediye heyetini çekilmeyle ilgili bilgi vermek için toplantıya çağırmış. Ancak toplantıya girerken üst araması yapılınca tuzağa düştüklerini anlayan heyet bir yere kaçamamış. Zorla belediye binası önüne getirilen heyet burada kurşuna dizilerek katledilmiş. Bu kahramanları unutmamız mümkün değil” diye konuştu.

BİR TEK O KURTULDU

Kurşuna dizilerek öldürülen heyette Belediye Başkanı Hakkı Paşa, Başkatip Ahmet, belediye meclis üyeleri Hacı Kazım, Hoca Ahmet, Tevfik Bey, Hafız Davut, Haşmet Bey, Komiser Ali, Narman Mahallesi İmamı Ziya, Kabe Mescidi İmamı Mehmet, Molla Ağazade Tevfik, Hoca İbrahim Efendi ve Cemiyet-i  Hayriye temsilcileri Seyitof ile Abdulmabud’un olduğunu anlatan Doç. Dr. Kürkçüoğlu, katliamdan sadece Hoca İbrahim Efendi’nin yaralı olarak kurtulduğunu belirtti.

�7e �ϕ��lor:black’>“12 Mart aslında bir milletin kurtuluşunun tarihidir”

 

AK Parti Erzurum İl Başkanı Murat Kılıç, 12 Mart Erzurum’un Düşman İşgalinden kurtuluşunun yıldönümü dolayısıyla mesaj yayınladı. Başkan Kılıç mesajında, “Bundan tam 94 yıl önce, 12 Mart 1918 tarihinde düşmanın işgaline son verilerek, dalga dalga yayılan “İşgale başkaldırış ve bağımsızlık mücadelesi” zincirinin halkaları arasına Erzurum da eklendi. Cumhuriyetin temellerinin atıldığı Erzurum Kongresinin gerçekleşmesi için uygun zeminin hazırlanmış olması da, bu günün önemini bir kez daha gözler önüne sermektedir” dedi.

Başkan Kılıç, mesajında şunları kaydetti; “Doğunun sınır taşı” olarak anılma şerefine erişen Erzurum, bu zorlu mücadele yıllarında üzerine düşeni fazlası ile yapmış, nice kahramanlıklar sergileyen askerimize, bugün artık ülke tarihimizde silinmez bir yere sahip olan “Nene Hatun” gibi efsaneleşmiş isimler de katılmış; Anadolu’nun sadece erinin değil, kadının da özgürlük ve vatan uğruna nasıl bir mücadele sergileyebileceğini de gözler önüne sermişlerdir. Dadaşlar Diyarı Erzurum, Millî Mücadelede üzerine düşeni yapmış, Dadaşlar sadece Erzurum’ un müdafaasında değil, Millî Mücadelenin her cephesinde kahramanca savaşmışlardır.
Zor şartlar ve ağır kayıplara rağmen Erzurum’u düşmanın işgalinden kurtarmak için canlarını, mallarını ve ailelerini feda eden kahraman askerlerimize, şehitlerimize ve gazilerimize şükran ve minnetlerimizi sunuyor, onları dualarımızda anıyoruz. İşte böyle zorlu şartlar altında tekrar hürriyetine kavuşturulan Erzurum’u daha da ilerilere götürmek, kalkınma zeminini oluşturmak ve bunu sürdürmek esas vazifelerimiz arasındadır.
İktidarımız ile her alanda daha da ileri noktalara gelmesi için sayısız yatırım ve çalışmanın yapıldığı Erzurum’un ve Erzurumlunun her hizmetin en iyisine layık olduğu kanaatindeyiz. Kış oyunlarına başarı ile ev sahipliği yapmış, bugün artık bir “Eğitim ve Sağlık ve Kış Turizmi” merkezi olma yönünde emin adımlarla ilerleyen Erzurum, kısa zamanda “Marka Şehirler” arasında yer alacaktır.
Tüm hemşerilerimin bu anlamlı gününü kutluyor, Cenab-ı Hakk’ tan bizlere bir daha böyle acılı ve zor günleri yaşatmamasını niyaz ediyorum.”

Büyükşehir Belediye Başkanı Küçükler
“12 Mart vatan sevdasının adıdır”

Erzurum Büyükşehir Belediye Başkanı Ahmet Küçükler, 12 Mart Erzurum’un Düşman işgalinden kurtuluşunun 95. yıldönümü nedeniyle bir mesaj yayındı.
Erzurum’un 12 Mart 1918 yılında Rus ve Ermeni düşman işgalinden kurtuluşunun 95 yılını kutlayacağını dile getiren Başkan Küçükler, “Hemen belirtmek isterim ki, Anadolu topraklarını bize vatan yapan büyük ecdadımıza her daim şükran borçluyuz. Asırlardan beri Anadolu’nun ‘Doğu Kapısı’nı, Erzurum’u bekleyen ecdadımız, karlı Sarıkamış dağlarından Kuzey Afrika çöllerine, Balkan ovalarından Kafkas dağlarına kadar, çeşitli coğrafyalarda ve kıtalarda, bu aziz vatan ve bu aziz millet için kahramanca mücadele etmişlerdir. ‘Vatan ve millet’ kavramları Erzurumlular için asla bir hamaset örneği olmamıştır; vatan ve millet konusu Erzurumlular için bir iman meselesidir, büyük bir mefkûredir. Bu ruhun bir tezahürü olarak Erzurumluların, kurtuluştan bir yıl sonra, şehrin enkazı üzerinde, Erzurum Kongresini toplayarak, parçalanmak ve yok edilmek istenen vatanın kurtarılması, milletin birlik ve dirliği için verdikleri mücadele, hakikaten emsalsizdir.” Dedi.
Birinci Dünya Harbi’nde, 1916 yılının Şubat’ında, Ruslar ve yandaşı Ermeni çetelerinin şehri istila ettiğini anlatan Başkan Küçükler daha sonra şunları kaydetti; “Rus kuvvetleri, 1917 de gerçekleşen ve Çarlık yönetimine son veren Bolşevik İhtilali nedeniyle, silahlarını Ermeni çetelerine bırakıp Erzurum’dan ve tüm Doğu Anadolu’dan büyük ölçüde çekildiler. Ermeni Ordusunu yöneten ve kanlı bir zalim olan Antranik sergerdesi, başkenti Erzurum olan, ‘Batı Ermenistan Geçici Hükümeti’ni kurdu ve katliamlarına başladı.
1918 yılının 12 Mart’ında ise, Mehmetçiğin süngüsü önünde, onlar da defolup ebediyen gittiler. Fakat yangın yeri Erzurum’dan geriye bir enkaz kaldı. Şehrin merkez nüfusu 8 bin 500 civarına kadar düştü. Artık düşman yoktu. Ordumuzun ve Erzurum’un cefakâr evlatlarının gayretleriyle şehir bir kere daha kurtarılmıştı. Küçükler, açıklamasında şunları kaydetti: “Nene Hatun ve daha nice vatan evladının canlarını ortaya koyarak düşmana karşı giriştikleri vatan savunmasının adıdır. 12 Mart Zaferi, kahramanlığın ve vatan sevdasının adıdır. 12 Mart Zaferi, Nene Hatun’un ve daha nice analarımızın yavrularını bir kenara bırakıp, düşmanın üzerine yürüdüğü, Allah Allah nidalarıyla yükselen ses, iman dolu yürekleri ve çelik bilekleriyle Dadaşların, vatan toprağını düşman çizmeleri altında ezdirmeyeceklerini tüm dünyaya haykırışı olmuştur.”
“Tarihi geçmişimiz hep kahramanlık örnekleriyle dolu. Geçmişimizle ve ecdadımızla ne kadar övünsek, azdır” diyen Başkan Küçükler, “u nedenle çocuklarımızı ve gençlerimizi, tarih bilincine sahip bireyler haline getirmeli, onların da, şanlı geçmişleriyle gurur duymaları ve tarihlerine sahip çıkmalarını sağlamalıyız. 12.Mart Zaferi’nin 95’inci yıldönümünde, toprakları şehit kanlarıyla sulanan Erzurum’lu olmaktan büyük mutluluk duyuyorum. 12 Mart Kurtuluş savaşında ’da vatan savunmasını yaparken şehit düşen kahraman askerlerimizi ve vatansever Erzurumluları rahmetle anıyor, aziz hatıraları önünde saygıyla eğiliyorum” şeklinde konuştu.

Sitenin tüm hakları zirve2000.com'a ait olup, izinsiz alıntı yapmak yasaktır.